មង្គលសមរសដែលល្បីពេញស្រុកថៃ ថ្ងៃ សៅរ៍ 18 ខែឧសភា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in ภาษาไทย.add a comment
ថ្ងៃនេះ (១៨ ឧសភា ២០១៣) នៅឯក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ មានរៀបចំពិធីអាវាហមង្គលឆ្លងប្រទេសមួយរវាងអ្នកមានឋានៈខ្ពង់ខ្ពស់នៅក្នុងប្រទេសពីរ គឺថៃ និងកម្ពុជា។ ប្រទេសដែលជាទូទៅមានរឿងមិនសមប្រកបនឹងគ្នាតាំងពីកំណប្រវត្តិសាស្ត្រ រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។ ហេតុដូចនេះមិនមែនជារឿងចម្លែកទេ ដែលពិធីរៀបការរវាងកំឡោះជនជាតិខ្មែរ និងក្រមុំជនជាតិថៃ ធ្វើឲ្យល្បីល្បាញ ទាំងមាត់ចាប ទាំងមាត់ព្រាបជាពិសេសនៅក្នុងពិភពបណ្ដាយសង្គម និងសារព័ត៌មាននៅក្នុងប្រទេសថៃ ដែលសម្បូរទៅដោយសេរីភាពនៃការបញ្ចេញមតិមួយនេះ។
នេះអាចរាប់ថាជាលើកទីមួយហើយសម្រាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍ឆ្លងដែនរបស់បុគ្គលមានឋានៈខ្ពស់នៅក្នុងប្រទេសថៃ និងកម្ពុជា នោះគឺការផ្សារភ្ជាប់សាច់ឈាមរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ នាយ ស៊ុមឆាយ វង្សសុវត្ថិ និងលោកស្រី យោវភា វង្សសុវត្ថិ (ថៃ. เยาวภา วงศ์สวัสดิ์) តំណាងរាស្ត្រខេត្តជៀងហ្ម៉ៃ ជាមួយនឹងតំណាងរាស្ត្រខ្មែរ និងជាសេដ្ឋីខេត្តសៀមរាប គឺអ្នកឧកញ៉ា សៀង ណាំ និងលោកស្រី អ៊ុន វុនលី។ ពិធីអាវាហមង្គលឆ្លងប្រទេសដ៏កម្រមួយនេះ គឺជាពិធីរបស់កញ្ញា ជយាភា វង្សសុវត្ថិ (ថៃ. ชยาภา วงศสวัสดิ์) អាយុ២៨ឆ្នាំ ជាមួយនឹងកំឡោះ ណាំ លីណាល់ អាយុ៣២ឆ្នាំនោះឯង។
ពិធីដ៏ធំនេះបានប្រារព្ធធ្វើនៅក្នុងសណ្ឋាគារលំដាប់ផ្កាយប្រាំ គឺសណ្ឋាគារ រ៉ូយ៉ាល់ មេរីឌាន នាក្រុងបាងកក ដោយពេលព្រឹក គឺពិធីការ និងចុះសំបុត្រអាពាហ៍ពិពាហ៍ និងដោយឡែកនៅពេលរសៀលមានពិធីឆ្លងលៀងពិធីអាវាហមង្គល ដោយមានបុគ្គលសំខាន់ៗទាំងខាងថៃ និងខាងកម្ពុជាចូលរួមប្រមាណ២០០០នាក់ឯណោះ។ ក្រៅពីនេះ ភ្ញៀវដ៏សំខាន់សម្រាប់ជាប្រធានក្នុងពិធីនោះ គឺនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោកជំទាវ យិងលក្សណ៍ ជិនវ័ត្រ ដែលត្រូវជាម្ដាយមីងរបស់កូនក្រមុំផងដែរ។
តាមព័ត៌មានឲ្យដឹងថា នៅថ្ងៃសៅរ៍ សប្ដាហ៍ក្រោយ គឺថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៣ កូនក្រមុំ និងកូនកំឡោះ ទាំងពីរក៏នឹងចាត់វិធីវិវាហមង្គលនៅឯប្រទេសកម្ពុជាវិញម្ដង គឺនៅសណ្ឋាគារលំដាប់ផ្កាយប្រាំសូហ្វីតែល ភ្នំពេញ ដោយឮថានឹងមានការចូលរួមជាប្រធានពិធី របស់សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជាផងដែរ៕
រូបភាពពិធីអាវាហមង្គលនាថ្ងៃនេះ នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ
ថៃចាត់ព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល ដោយព្រះគោបរិភោគពោត និងស្មៅ ថ្ងៃ ចន្ទ 13 ខែឧសភា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in ภาษาไทย.add a comment
នៅឯក្រុងទេពមហានគរ នៃរាជអាណាចក្រថៃ នាព្រឹកនេះ (១៣ ឧសភា ២០១៣) រាជការថៃបានចាត់ព្រះរាជពិធីបុណ្យច្រត់ព្រះនង្គ័ល ប្រចាំពុទ្ធសករាជ២៥៥៦ ដែលជាទំនៀមប្រចាំឆ្នាំនៃរាជអាណាចក្រ ដើម្បីប្រកាសពីរដូវនៃការធ្វើស្រែចម្ការបានចាប់ផ្ដើម។
ព្រះរាជពិធីនាថ្ងៃនេះបានចាប់ផ្ដើមនៅម៉ោង៨ និង៣០នាទី នៅឯមណ្ឌលពិធីវាលព្រះស្រែស្នាមហ្លួង ដោយបានចូលរួមជាព្រះរាជតំណាងព្រះមហាក្សត្រិយ៍ថៃ គឺសម្ដេចព្រះបរមឱរសាធិរាជ ចៅហ្វាមហាវជិរាលុងករណ ស្យាមមកុដរាជកុមារ (ថៃ៖ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร) ព្រមនិងព្រះជាយា ព្រមមន្ត្រី ជំទាវឃុនណាង ខ្ញុំរាជការ គ្រប់មុខមន្ទីរ និងអាណាប្រជានុរាស្ត្រថៃជាច្រើនម៉ឺននាក់បានចូលរួម។
សម្រាប់ឆ្នាំនេះ ព្រះគោថៃ ដែលមានឈ្មោះ ហ្វា និង សៃ ដែលបានចូលរួមក្នុងព្រះរាជពិធីនេះ បានបរិភោគពោត ដែលព្យាករណ៍ថា ធញ្ញាហារ និងផល្លាហារ និងបរិបូរណ៍ល្អ។ ក្រៅពីនេះ ព្រះគោនៅបានបរិភោគស្មៅ ដែលទំនាយថា ទឹកនិងបរិបូរណ៍គ្រប់គ្រាន់ ធញ្ញហារ ផល្លាហារ ភក្សាហារ មង្សាហារ និងឧត្ដមសម្បូរល្អ៕៚
ប្រទេសថៃនាអតីត ថ្ងៃ សុក្រ 10 ខែឧសភា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in វីដេអូ, ภาษาไทย, English.add a comment
វីដេអូស្ដីអំពីប្រទេសថៃកាលពីឆ្នាំ១៩៣៧។
ภูมิบ้านภูมิเมือง-ตำนานนางสงกรานต์มีทั่วอุษาคเนย์แต่ต้นทางอยู่ที่ไหน? ថ្ងៃ អង្គារ 30 ខែមេសា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in ภาษาไทย.add a comment
แม้ว่าตำนานได้กล่าวถึงนางสงกรานต์มีด้วยกัน 7นาง แต่ละนางมีชื่อ พร้อมพาหนะ อาวุธ อาหารและเครื่องทรงแตกต่างกัน กระนั้นก็ตามนักวิชาการวัฒนธรรมได้ตั้งปุจฉาหรือคำถาม “นางสงกรานต์มีจริงหรือไม่และอยู่ที่ไหน”อีกทั้งตำนานสงกรานต์มีต้นเรื่องเดิมมาอย่างไรเพราะยังไม่พบหลักฐานแน่ชัด
ภูมิบ้านภูมิเมือง
บูรพา โชติช่วง
ตำนานนางสงกรานต์ มีทั่วอุษาคเนย์ แต่ต้นทางอยู่ที่ไหน ?
“สงกรานต์ เป็นประเพณีของพราหมณ์จากชมพูทวีป (อินเดีย) แพร่หลายเข้ามาอยู่ในหมู่ชนชั้นสูง ราชสำนักยุคสุวรรณภูมิ-ทวารวดี เป็นครั้งแรก หลังจากนั้นแพร่หลายลงสู่ชาวบ้านทั่วไป ทั้งภูมิภาคอุษาคเนย์ ฉะนั้น จึงมีประเพณีสงกรานต์เหมือนกันหมด ตั้งแต่พม่า (มอญ) ลาว เขมร จนถึงสิบสองปันนา (ในยูนนาน) รวมทั้งไทย”
ตอนหนึ่งของเนื้อความ “รากเหง้าเก่าแก่ แม่สรี – แม่ศรี “ผีบรรพบุรุษ” ตรุษสงกรานต์ทั่วอุษาคเนย์ สูจิบัตร “เตรียมน้ำเย็นๆ ไว้เล่นสงกรานต์” ธนาคารกรุงเทพ ศูนย์สังคีตสัญจร ครั้งที่ 13 อาทิตย์ที่ 4 เมษายน 2547 สุจิตต์ วงษ์เทศ บรรณาธิการ)
ตรุษสงกรานต์ หรือ ปีใหม่ไทย 2554 นี้ปฏิทินหลวงประกาศตรงกับ ปีเถาะ มนุษย์ผู้หญิง ธาตุไม้ วันที่ 14 เมษายน เป็น วันมหาสงกรานต์ ตรงกับวันพฤหัสบดี ขึ้น 11 ค่ำ เดือน 5 นางสงกรานต์นาม กิริณีเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกมณฑา อาภรณ์แก้วมรกต ภักษาหารถั่ว งา พระหัตถ์ขวาทรงขอ พระหัตถ์ซ้ายทรงปืน เสด็จนั่งมาเหนือหลังกุญชร (ช้าง) เป็นพาหนะ
วันศุกร์ เป็นธงชัยและอธิบดี วันพฤหัสบดี เป็นอุบาทว์ วันอาทิตย์เป็นโลกาวินาศ วันพุธ เป็นอธิบดีฝน บันดาลให้ฝนตก 600 ห่า ตกในโลกมนุษย์ 60 ห่า ตกในมหาสมุทร 120 ห่า ตกในป่าหิมพานต์ 180 ห่า ตกในเขาจักรวาล 240 ห่า นาคให้น้ำ 5 ตัว
เกณฑ์ธัญญาหาร ได้เศษ 6 ชื่อ ลาภะ ข้าวกล้าในภูมินาจะได้ผล 9 ส่วน เสีย 1 ส่วน ธัญญาหาร ผลาหาร มัจฉมังษาหาร จะบริบูรณ์ เกณฑ์ธาราธิคุณ ตกราศีปถวี (ดิน) น้ำงามพอดี
ปฏิทินหลวงนี้ เป็นการแจ้งให้ประชาชนทราบถึงการเปลี่ยนปีนักษัตรศักราชใหม่ และบอกกล่าววันใดเป็นวันธงชัย วันอธิบดี วันอุบาทว์และโลกาวินาศ รวมถึงเกณฑ์ธัญญาหาร ซึ่งคนไทยนั้นยังใช้ประโยชน์อยู่โดยเฉพาะอาชีพการเกษตร ดังที่ ทัศชล เทพกำปนาท นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการพิเศษ อิสระ กล่าวว่า สมัยก่อนถือเป็นประกาศพระราชกฤษฎีกาเรื่องหนึ่ง ที่ราชการจะต้องประกาศให้ราษฎรในอาณาเขตได้ทราบเมื่อจะเปลี่ยนปีนักษัตรศักราชใหม่
ทั้งนี้ เพราะในสมัยโบราณไม่มีสื่อหรือกรมอุตุนิยมวิทยาเหมือนสมัยนี้ จึงต้องใช้ประกาศสงกรานต์ในการแจ้งให้ประชาชนได้ทราบถึงสาระที่เป็นประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิต เช่น การแจ้งเกณฑ์น้ำฝนและน้ำท่าที่จำเป็นต่อการเกษตร การแจ้งกำหนดพระราชพิธีต่างๆ อาทิ พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ การแจ้งกำหนดศาสนพิธีประจำปี เป็นต้น
“ในยุคข้อมูลข่าวสารปัจจุบัน ที่ทุกคนสามารถรับสารได้จากทั่วทุกมุมโลกแค่เพียงพริบตา ซึ่งการประกาศสงกรานต์ นางสงกรานต์ อาจจะไม่ใช่สิ่งจำเป็น แต่เชื่อว่าคนจำนวนไม่น้อยก็ยังให้ความสนใจและอยากรู้ถึงคำทำนายโบราณที่เกี่ยวข้องนางสงกรานต์ในปีนั้น ซึ่งเรื่องนี้ขึ้นอยู่กับความเชื่อและศรัทธาของบุคคลและของคนในสังคมนั้นๆ ด้วย” ทัศชล นักวิชาการวัฒนธรรม อิสระ กล่าว
แม้ว่าตำนานได้กล่าวถึงนางสงกรานต์มีด้วยกัน 7 นาง แต่ละนางมีชื่อ พร้อมพาหนะ อาวุธ อาหารและเครื่องทรงแตกต่างกันนั้น ทัศชลให้เหตุผลว่า “แท้จริงแล้ว เป็นโบราณอุบายที่จะให้คนสมัยก่อนที่ไม่รู้จักหนังสือ และไม่มีปฏิทินเช่นสมัยนี้ ได้ทราบว่าวันมหาสงกรานต์ ซึ่งสมัยนั้นถือว่าเป็นวันปีใหม่ ตรงกับวันใด จึงสมมุติผ่านนางสงกรานต์ทั้ง 7 เทียบกับแต่ละวันในสัปดาห์ โดยผูกเรื่องราวเป็นตำนานขึ้น”
กระนั้นก็ตาม นักวิชาการท่านนี้ก็ตั้งปุจฉาหรือคำถาม “นางสงกรานต์มีจริงหรือไม่ และอยู่ที่ไหน” และว่า ถึงแม้จะไม่มีตัวตนจริง แต่ก็มีความเชื่อและคำทำนายเกี่ยวกับนางสงกรานต์ที่เป็นเสมือนเครื่องบอกเหตุการณ์ล่วงหน้าไว้หลายเรื่องด้วยกัน โดยดูตั้งแต่อิริยาบถที่นางสงกรานต์ขี่พาหนะมา ไปจนถึงวันมหาสงกรานต์อันเป็นวันเสด็จมาว่าตรงกับวันใด รวมไปถึงวันเนา และวันเถลิงศก แต่ละวันก็จะมีคำพยากรณ์ซึ่งจะมีทั้งด้านดีและร้ายเขียนบอกไว้
“คำทำนายเหล่านี้มีมาแต่โบราณ และก็คล้ายๆ กับการพยากรณ์ในปัจจุบันที่มีถูกบ้างผิดบ้าง เพราะเป็นการคาดเดาอนาคตของเหตุการณ์บางอย่างโดยใช้ “ความน่าจะเป็น” เป็นพื้นฐาน ซึ่งเมื่อถึงเวลานั้นๆ อาจจะมีปัจจัยอื่นมาทำให้เปลี่ยนแปลงไปได้ หากมองในแง่ดีก็ถือว่าเป็นการเตือนให้คนในสังคมได้เตรียมการป้องกันไว้ล่วงหน้า และใช้ชีวิตอย่างไม่ประมาท”
คำทำนายโบราณว่านางสงกรานต์ กิริณีเทวี ปีนี้ค่อนข้างดุ !
ถ้าไม่เชื่อก็อย่าลบหลู่ !! ตามภาษิตโบราณท่านว่า
อย่างไรก็ดี นักวิชาการวัฒนธรรม อิสระท่านนี้กล่าวถึงนางสงกรานต์ “แม้จะไม่มีตัวตนอยู่จริง แต่ก็มีชื่อปรากฏอยู่อย่างน้อยใน “ตำนานมหาสงกรานต์” ที่กล่าวถึงความเป็นมาของประเพณีสงกรานต์ เป็นคติความเชื่อที่มีมาแต่โบราณว่า เมื่อครบวาระที่กำหนดให้เป็นวันมหาสงกรานต์ หรือวันขึ้นปีใหม่ทางสุริยคติ (คือวันที่พระอาทิตย์เคลื่อนกลับเข้าสู่ราศีเมษอีกครั้ง หลังจากโคจรไปตามราศีต่างๆ จนครบ 12 เดือน หรือ 365 วัน) เมื่อนั้น นางเทพธิดาทั้ง 7 นางจะผลัดเวรกันมารับหน้าที่อัญเชิญพระเศียรท้าวกบิลพรหมผู้เป็นบิดา ซึ่งประดิษฐานอยู่ในถ้ำคันธชุลี ณ เขาไกรลาส ออกไปแห่พร้อมทวยเทพเวียนรอบเขาพระสุเมรุ ผ่านโลกมนุษย์ เพื่ออำนวยความเป็นสิริมงคลแก่คนทั้งหลาย แล้วจึงวกกลับไปยังเทวโลก อัญเชิญพระเศียรไปไว้ที่เดิม จนกว่าจะถึงวันมหาสงกรานต์ปีถัดไป
ตำนานสงกรานต์นี้ รัชกาลที่ 3 โปรดเกล้าฯ ให้จารึกลงในแผ่นศิลาติดไว้ที่วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม (วัดโพธิ์) เล่าถึงนางเทพธิดาทั้ง 7 หรือนางสงกรานต์ว่า เป็นลูกสาวท้าวกบิลพรหม และเป็นสนมของพระอินทร์ เมื่อท้าวกบิลพรหมผู้บิดาซึ่งเป็นผู้แสดงมงคลต่างๆแก่มนุษย์ เกิดไม่พอใจธรรมบาลกุมารที่มาแข่งทำหน้าที่เดียวกับตน จึงไปท้าพนันตอบปริศนากับธรรมบาลกุมาร แล้วแพ้ จึงต้องตัดเศียรออกบูชาธรรมบาลกุมารตามสัญญา แต่เนื่องจากพระเศียรของพระองค์ตกไปอยู่ที่ใดก็จะเป็นอันตรายต่อที่นั้น ไม่ว่าจะเป็นบนอากาศ บนดินหรือในน้ำ
ดังนั้น ธิดาทั้ง 7 จึงต้องนำพานมารองรับ และนำไปประดิษฐานไว้ ณ เขาไกรลาส ครั้นถึงกำหนด 365 วัน ซึ่งโลกสมมุติว่าเป็นปีหนึ่งเวียนมาถึงวันมหาสงกรานต์ ตรงกับวันใดในสัปดาห์ นางสงกรานต์ประจำวันนั้นๆ ก็จะมาอัญเชิญพระเศียรท้าวกบิลพรหมออกแห่ ดังที่ได้กล่าวมาข้างต้น”
ตำนานมหาสงกรานต์ ฉบับรัชกาลที่ 3 แม้จะเป็นทราบกันและแพร่หลายในเมืองไทย แต่ก็มีข้อเท็จจริงอยู่อีกประการหนึ่ง ดังที่อาจารย์ สมบัติ พลายน้อย (ส.พลายน้อย) กล่าวไว้ (ตอนหนึ่งใน “ตำนานสงกรานต์” คัดจาก “ตรุษสงกรานต์” ส.พลายน้อย ศิลปวัฒนธรรม ตามสูจิบัตรฯ ข้างต้น) ตำนานมหาสงกรานต์ข้างต้นนั้น จะเป็นของมอญเองหรือได้มาจากที่อื่นอีกต่อหนึ่งก็ไม่ทราบ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้ทรงพระราชวิจารณ์ว่า ไม่มีเค้ามูลอันใด…
ดังนี้ แสดงว่านิทานทำนองนี้ได้มีเล่ากันมาช้านานแล้ว แต่รามัญเอาไปเขียนขึ้น จึงเป็นพระบาลีฝ่ายรามัญไป
อนึ่ง เป็นที่น่าสังเกตว่าในตำนานของพม่าก็มีเรื่องทำนองนี้เช่นเดียวกัน แต่มีอะไรบางอย่างต่างออกไปบ้าง บางทีพม่าอาจเอาไปจากมอญก็ได้ เพราะประเพณีพม่ารับไปจากมอญเป็นส่วนมาก…
นอกจากนี้ อ.สมบัติ พลายน้อย ยังกล่าวถึงเรื่องของไทยสิบสองปันนาเล่าแปลกออกไปอีก (ท่านที่สนใจหาอ่านดู) ซึ่งนิทานนี้ อ.สมบัติ กล่าวว่าประสงค์จะเล่าถึงเหตุที่มีการสาดน้ำในวันสงกรานต์เท่านั้น ยังมีตำนานของไทยลื้ออีกเรื่องหนึ่งคล้ายๆ กันที่เล่ามาแล้ว ตำนานไทยลื้อเล่าว่า
มีพระพรหมองค์หนึ่ง มีธิดาอยู่ 12 นาง ต่อมาพระพรหมองค์นี้ถูกตัดเศียรขาด ตามเรื่องไม่บอกว่าเพราะเหตุใด เศียรของพระพรหมองค์นี้มีฤทธิ์เช่นเดียวกับเศียรท้าวกบิลพรหม คือตกบนแผ่นดินก็เป็นไฟ ตกในทะเลน้ำก็แห้ง ที่นี้ก็ร้อนถึงนางทั้ง 12 นั้น ต้องมีหน้าที่เชิญพานรับพระเศียรของบิดา นางละปีเวียนกันไป
เรื่องของการเชิญพระเศียรของไทยลื้อผิดกับของมอญ เพราะมอญกำหนดว่าถ้าปีใดพระอาทิตย์ยกขึ้นสู่ราศีเมษตรงกับวันอาทิตย์เป็นหน้าที่ของนางทุงษะเวียนกันไปจนครบ 7 วัน แต่ของไทยลื้อมีถึง 12 นาง จะกำหนดอย่างนั้นไม่ได้ เขาจึงต้องกำหนดไว้ตามลำดับปี คืออยู่ตรงกับปีใด คนปีนั้นก็ต้องเป็นคนเชิญ ดังนี้เป็นต้น
นางทั้ง 12 ของไทยลื้อนั้น เขากำหนดให้นั่งบนหลังสัตว์ต่างๆ กัน คืออยู่ให้อยู่บนหลังหนู วัว เสือ กระต่าย พญานาค งูเล็ก ม้า แพะ ลิง ไก่ สุนัข หมู ซึ่งตรงกับปีสิบสองนักษัตรของไทย
อย่างไรก็ดี อ. สมบัติ พลายน้อยก็สรุปเรื่องตำนานสงกรานต์ไว้ “จะมีต้นเรื่องเดิมมาอย่างไรยังไม่พบหลักฐานแน่ชัด”
กระนั้นก็ตาม เป็นที่น่าสังเกตว่านางสงกรานต์ของไทยปีนี้นั่งมาบนหลังช้าง ซึ่งเข้าใจว่ายึดเอาตามปฏิทินหลวงใช้ทั่วทั้งภูมิภาคในประเทศไทย
สำหรับความเชื่อเกี่ยวเนื่องนางสงกรานต์ วันมหาสงกรานต์ วันเนา และวันเถลิงศก คำทำนายโบราณจากหนังสือตรุษสงกรานต์ได้กล่าวเช่นกัน ถ้าวันมหาสงกรานต์ ตรงกับ วันพฤหัสบดี หมายความว่า ผู้น้อยจะแพ้ผู้เป็นใหญ่ ส่วนความเชื่อเกี่ยวกับอิริยาบถของนางสงกรานต์ ถ้า นั่งมา จะเกิดความเจ็บไข้ ผู้คนล้มตายและเกิดเหตุเภทภัยต่างๆ
นอกจากนี้ ยังมีคำทำนายความเชื่อของทางล้านนากล่าวไว้เช่นกัน จะต่างกันก็ตรงที่ถ้าวันมหาสงกรานต์ ตรงกับ วันพฤหัสบดี นางสงกรานต์ชื่อ กัญญาเทพ
ไม่ว่านางสงกรานต์จะเป็นเพียงแค่ในตำนานนิทานและคติความเชื่อก็ตาม แต่เมื่อวันสงกรานต์เดินทางมาถึง ทุกคนได้ถือปฏิบัติประเพณี พิธีกรรมต่างๆ บางท้องทุ่งยังมีพิธีเลี้ยงผีบรรพบุรุษ ลงทรงหรือเข้าทรง เพื่อขอช่วยทำนายทายทัก น้ำท่าน้ำฝน พืชพันธุ์ธัญญาหารจะพูนสุขมากน้อยเพียงใด ส่วนทางศาสนา พุทธศาสนิกชนทำบุญตักบาตร สรงน้ำพระ ก่อเจดีย์ทราย ขณะที่ภาคสังคม มีการรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ การละเล่นพื้นบ้าน
และเล่นสาดน้ำอย่างมีวัฒนธรรมที่ดี
«ខ្មែរ» នៅក្នុងបទភ្លេងថៃដើម ថ្ងៃ ចន្ទ 29 ខែមេសា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in ចម្រៀង, វីដេអូ, ภาษาไทย.1 comment so far
លោកអ្នកដឹងទេ នៅក្នុងបទភ្លេងបុរាណ និងមហោរី របស់ជនជាតិសៀម ឬដែលបច្ចុប្បន្នហៅថាថៃនោះ មានភ្លេងជាច្រើនត្រាប់ទំនុក ឬមានទាក់ទងនឹងជនជាតិខ្មែរយើង ដែលនិយាយតាំងពីជីវភាពរស់នៅ និងការប្រកបរបរប្រចាំថ្ងៃ…។ល។ ជាច្រើនបទ។
ទំនាក់ទំនងជាពិសេសនេះ ត្រូវបានមើលឃើញថា ពីអតីតកាល បើទោះបីថាខ្មែរបានស្ថិតនៅក្នុងអំណាចនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ជនជាតិសៀមក៏ដោយ ក៏វាបានបង្ហាញឲ្យឃើញថា ជនជាតិខ្មែរគឺជាជនជាតិមួយដែលមានវត្តមានទៅដោយវប្បធម៌, អារ្យធម៌ ក៏ដូចជាជីវិតប្រចាំថ្ងៃយ៉ាងប្រចក្សនៅក្នុងដែនដីតំបន់នេះ ហើយដែលត្រូវបានកោតសសើរ និងទទួលស្គាល់ពីសំណាក់ជន (សៀម) ដែលមានអំណាច ឬខ្លាំងជាងខ្លួន ក្នុងគ្រានោះផងដែរ។
បទភ្លេងបុរាណសៀម ដែលមានទាក់ទងនឹង «ខ្មែរ» ទាំងនោះ មានដូចជា៖
១. เขมรพายเรือ (ខ្មែន.ផាយ.រឿ) ប្រែថា ខ្មែរអុំទូក
២. เขมรเขด็จ (ខ្មែន.ខ្ដេច) ប្រែថា ខ្មែរក្ដិច?
៣. เขมรชมจันทร์ (ខ្មែន.ឈុម.ចាន់) ខ្មែរមើលច័ន្ទ្រ
៤. เขมรเหลือง (ខ្មែន.ហ្លឿង) ខ្មែរលឿង
៥. เขมรโพธิสัตว์ (ខ្មែន.ពោ.សាត់) ខ្មែរពោធិ៍សាត់ [កកន៖ ថៃសរសេរ «ពោធិ៍សត្វ»]
៦. เขมรไล่ควาย (ខ្មែន.ល៉ៃ.ខ្វាយ) ខ្មែរដេញក្របី
៧. เขมรเป่าใบไม้ (ខ្មែន.ប៉ៅ.បៃ.ម៉ៃ) ខ្មែរផ្លុំស្លឹកឈើ
៨. เขมรลออองค์ (ខ្មែន.ល្អ.អ៊ុង) ខ្មែរល្អអង្គ
៩. เขมรปี่แก้วน้อย (ខ្មែន.ពី.កែវ.ណយ) ខ្មែរខ្លុយតូច
១០. เขมรเอวบาง (ខ្មែន.អែវ.បាង) ខ្មែរចង្កេះស្ដើង
១១. เขมรไทรโยค (ខ្មែន.សៃ.យោគ) ខ្មែរជ្រៃយោគ
១២. เรื่องเขมรใหญ่ (រឿង.ខ្មែន.ហ្យ៉ៃ) រឿងខ្មែរធំ
១៣. เขมรเขาเขียว (ខ្មែន.ខោ.ខៀវ) ខ្មែរខៀវ
១៤. เขมรกล่อมลูก (ខ្មែន.ក្លម.លូក) ខ្មែរបំពេកូន
១៥. เขมรพวง (ខ្មែន.ផូង) ខ្មែរភួង
១៦. เขมรเลียบนคร (ខ្មែន.លៀប.ន៉ៈ.ខន) ខ្មែរដើរក្បែរនគរ
១៧. ทยอยเขมร (ថៈយ៉យ.ខ្មែន) ដើរតាមខ្មែរ
១៨. เขมรชนบท (ខ្មែន.ឈុនន៉ៈបុទ) ខ្មែរជនបទ
១៩. …
ស្ដាប់បទភ្លេងនីមួយៗ សូមចុចលើចំណងជើងបទភ្លេងភាសាថៃ ឬចុចស្ដាប់បទភ្លេងតួយ៉ាង នៅខាងក្រោមនេះ៖
______________________________________________________
អានផងដែរ៖
១. ប្រៀបធៀបភ្លេង «សាធុការ» ខ្មែរ និងថៃ
ផែនដីខ្មែរ និងថៃ មើលពីលើអាកាស ថ្ងៃ សុក្រ 26 ខែមេសា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in អំពីស្រុកខ្មែរ, ภาษาไทย.1 comment so far
ខាងក្រោមនេះជារូបភាពផែនដីខ្មែរ គឺក្រុងភ្នំពេញ និងផែនដីថៃ ក្រុងបាងកក មើលពីលើអាកាស។ សូមអញ្ជើញពិនិត្យមើលថាតើការរៀបចំទីក្រុងរបស់ផែនដីទាំងពីនេះ ខុសប្លែកគ្នាយ៉ាងដូចម្ដេចខ្លះ?
ផែនដីខ្មែរ
ផែនដីថៃ
មហោទរទេវី ទៅដល់ស្យាមប្រទេស ថ្ងៃ អាទិត្យ 21 ខែមេសា 2013
Posted by សុភ័ក្ត្រ in ภาษาไทย.4 comments
ដូចលោកអ្នកធ្លាប់បានអានប្រកាសរបស់ខ្ញុំកាលពីសប្ដាហ៍មុនហើយ គឺថា ឆ្នាំនេះមានទេវតាយ៉ាងហោចណាស់ដល់ទៅពីរឯណុះរបស់បុត្រីកបិលមហាព្រហ្មដែលយាងចុះមកថែរក្សាជម្ពូទ្វីបយើងនេះ។ នៅកម្ពុជា និងលាវ គឺបុត្រីទី១របស់កបិលមហាព្រហ្ម នាងទុង្សាទេវី មកថែរក្សា ចំណែកឯនៅប្រទេសថៃឯណុះវិញ គឺបុត្រីពៅជាអ្នកចុះមកថែរក្សា គឺនាង មហោទរទេវី ដែលចុះមករក្សាស្យាមប្រទេស សម្រាប់ឆ្នាំម្សាញ់នេះ។
សូមអញ្ជើញមើលរូបខាងក្រោមនេះទៅមើលគឺនាងពៅហើយហ្នឹង ទើបចុះមកដល់ថៃកាលពីរសៀលថ្ងៃនេះឯង៕
មហោទរទេវី ជិះលើសត្វក្ងោក ទៅដល់ស្យាមប្រទេស
ក្បួនហែនាងមហោទរទេវី ទៅដល់ស្យាមប្រទេស
____________________________________________________
ប្រកាសប្រហាក់ប្រហែល៖
១. ទុង្សាទេវីទៅដល់ស្យាមប្រទេស
២. រាក្សសទេវីទៅដល់ស្យាមប្រទេស
៣. មណ្ឌាទេវីទៅដល់ស្យាមប្រទេស
៤. កិរិណីទេវីទៅដល់ស្យាមប្រទេស
៥. កិមិរាទេវី ទៅដល់ស្យាមប្រទេស
