jump to navigation

សង្គម​ថៃ​នៅ​តែ​បន្ត​ការ​បែក​បាក់ ថ្ងៃអាទិត្យ 12 ខែមករា 2020

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, ภาษาไทย.
add a comment

សង្គម​នយោបាយ​ប្រទេស​ថៃ​ដែល​នៅ​នឹង​ក្បែ​កម្ពុជា​យើង​នេះ រហូត​មក​ដល់​ថ្ងៃ​នេះ​នៅ​មិន​ទាន់​ទទួល​បាន​ការ​ផ្សះ​ផ្សារ​ជាតិ​មួយ​ពិត​ប្រាកដ​ឡើយ តែ​ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ​ ការ​បែក​បាក់​កាន់​តែ​បន្ត​មាន​ច្រើន​ឡើង និង​គួរ​ឲ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ​ផង​ដែរ​។

ចាប់​តាំង​ពី​រដ្ឋប្រហារ​​​ឆ្នាំ​២០១៤ និង​ការ​គូស​វាស​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​ថ្មី​ដែល​ត្រួស​ត្រាយ​ផ្លូវ​ឲ្យ​លោក​ប្រយុទ្ធ ចន្ទ្រឱជា បន្តកាន់​តំំណែង​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​​ក្រោយ​ការ​បោះ​ឆ្នោត កាល​ពី​​ថ្ងៃ​ទី​២៤ ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០១៩ កន្លង​ទៅ​​នោះ ពី​មួយ​ថ្ងៃ​ទៅ​មួយ​ថ្ងៃ ការ​ផ្សះ​ផ្សារ​ជាតិ​ដែល​កាល​ណុះ​ជា​ហេតុ​ផល​ចម្បង​មួយ​នៃ​រដ្ឋប្រហារ​​​ឆ្នាំ​២០១៤ នោះ ហាក់​មិន​ទទួល​ផល​ជា​ផ្លែ​ផ្កា​សោះ​ឡើយ​។

នៅ​ឯ​ប្រទេស​ថៃ​នា​ថ្ងៃ​នេះ (​១២ មករា ២០២០​) ចលនា​ប្រជាជន​ជា​ច្រើន​ម៉ឺន​នាក់​ស្ទើរ​ទូទាំង​ប្រទេស​បាន​នាំ​គ្នា​ចេញ​មក​​ធ្វើ​កម្មវិធី​រត់​ដេញ​លោក​អ៊ុំ ឬ วิ่งไล่ลุง អ៊ុំ​ដែល​នៅ​ទី​នេះ គ្មាន​នរណា​គឺ​ក្រៅ​ពី​លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី និង​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​ជំនិត​ៗ​របស់​លោក ដែល​ភាគ​ច្រើន​សុទ្ធ​តែ​មនុស្ស​ចាស់​ៗ​នោះ​ទេ​។

ក្រៅ​ពី​កម្មវិធី​រត់​ដេញ​លោក​អ៊ុំ នេះ កម្មវិធី​មួយ​ទៀត​គឺ​​កម្មវិធី​ដើរ​គាំទ្រ​អ៊ុំ ឬ เดินเชียร์ลุง ក៏​ត្រូវ​បាន​ចាត់​ឡើង​ដំណាល​គ្នា ដើម្បី​គាំទ្រ​ដល់​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី និង​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​គាត់​ផង​។ ដែល​នេះ​ប្រាកដ​ណាស់​ជា​ការ​ចាត់​កម្មវិធីបញ្ច្រាស​គ្នា ដែល​ម្ខាង​ប្រឆាំង​ និង​ម្ខាង​គាំទ្រ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​។

ថ្វី​ដ្បិត​តែ​សេរីភាព​នៃ​ការចាត់​កម្មវិធី​ត្រូវ​បាន​គេ​ផ្ដល់​ឲ្យ​ធ្វើ ការ​ចាត់​កម្មវិធី​សណ្ឋាន​ប្រឆាំង​គ្នា​បែប​នេះ វា​ពិត​ជា​បង្ហាញ​ឲ្យ​ឃើញ​ពី​ការ​បែក​បាក់​សង្គម ដែលជា​ប្រការ​មួយ​​ឃ្លាត​ឆ្ងាយ​ពី​ការ​ផ្សះ​ផ្សារ​ជាតិ​ថៃ ដែល​បាន​បែក​បាក់​អស់​ប្រមាណ​ជិត​២​ទសវត្សរ៍​មក​ហើយ​។ ហើយ​​ការ​បង្កើត​កម្មវិធី​មួយ​ដើម្បី​ជល់​កម្មវិធី​មួយ​ទៀត ដើម្បី​គាំទ្រ​គូ​បដិបក្ខ​ម្ខាង​ៗ​បែប​នេះ វា​ត្រូវ​បាន​​បង្ហាញ​ឲ្យ​ឃើញ​ពី​ភាព​ក្មេង​ខ្ចី​នៃ​សង្គម និង​ជា​ពិសេស​សង្គម​ថៃ ដែល​ធ្លាប់​តែ​អះ​អាង​ពី​ភាព​ចំណាស់​នៃ​ប្រជាធិបតេយ្យ​របស់​ខ្លួន​។

អ្វី​ៗ​ដែល​សង្គម​ថៃ ពី​មួយ​ថ្ងៃ​ទៅ​មួយ​ថ្ងៃ កំពុង​កើត​មាន​ឡើង​នា​ពេល​នេះ កំពុង​បង្ហាញ​ពី​ភាព​អស់​សង្ឃឺម​នៃ​អ្វី​ដែល​គេ​ហៅ​ថា​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ សម្រាប់​តំបន់​មួយ​នេះ​៕

001ក្រុម​​រត់​ដេញ​លោក​អ៊ុំ និង​ក្រុម​ដើរ​គាំទ្រ​អ៊ុំ នៅ​ប្រទេស​ថៃ​នា​ថ្ងៃ​នេះ

វិបាក​នៃ​ «​ស្លាក​​​រថយន្ត​» ពិសេស ថ្ងៃពុធ 8 ខែមករា 2020

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, អំពីស្រុកខ្មែរ.
add a comment

ម្សិល​មិញ​នេះ (​៧ មករា ២០១៩​) ក្រសួង​សាធារណការ និង​ដឹក​ជញ្ជូន បាន​​បើក​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ​ជា​ផ្លូវ​ការ​នូវ​ការ​​លក់​លេខ​ចុះ​បញ្ជី​ពិសេស​ផ្ទាល់​ខ្លួន​សម្រាប់​រថយន្ត «ជំនួញ» ​ថ្មី​មួយ​របស់​​រដ្ឋ​ ដែល​​​ត្រូវ​បាន​គេ​ឲ្យ​និយាម​ថា ជា​ការ​​បង្កើន​ប្រភព​ចំណូល​ Sic​។

សម្រាប់​ស្លាក​រថយន្ត​ពិសេស (​សម្រាប់​សាមញ្ញ​ជន) ដែល​ក្រសួង​បាន​ដាក់​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ​នា​ពេល​នេះ មាន​លក្ខណៈ​ពិសេស​ពី​ស្លាក​លេខ​បច្ចុប្បន្ន ដោយ​ហេតុ មិន​មាន​ទី​តាំង​សម្គាល់​នៃ​ស្លាក​ចុះ​បញ្ជី​ដូច​មុន​ទៀត និង​លក្ខណៈ​ពិសេស​ដោយ​ឡែក គឺ​អ្នក​ទិញ មាន​សិទ្ធិ​កំណត់​លេខ និង​ជា​ពិសេស​ដាក់​ជា​អក្សរ​ឡាតាំង​បាន​នៅ​លើ​ស្លាក​រថយន្ត​ទាំង​នោះ​ផង​ទៀត​។

ប្រសិន​បើ​យើង​ដក​អត្ថ​ប្រយោជន៍​នៃ​ការ​បង្កើន​ប្រភព​ចំណូល​ចេញ ការ​បង្កើត​ស្លាក​​រថយន្ត​​ពិសេស​នេះ ហាក់​ដូច​ជា​មិន​បាន​​ផ្ដល់​ជា​ប្រយោជន៍​បុគ្គល​​​សម្រាប់​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​​ជា​រួម​នោះ​ទេ​។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ វា​បាន​ត្រឹម​បង្ហាញ​​ពី​ការ​​រើស​អើង និង​ការ​សម្ញែង​ពី​អំណាច​ទឹក​ប្រាក់​នៃ​បុគ្គល​ដែល​ទទួល​បាន​ស្លាក​ទាំង​នោះ​ទៅ​វិញ​។ តើ​កម្ពុជា​កំពុង​វិវត្ត​ផ្ដោត​ទៅ​លើ​ក្រុម​មូល​ធន​ក្នុង​សង្គម ឬ​យ៉ាង​ណា​។

វិបាក​ដែល​ឃើញ​ប្រាកដ ស្ដែង​ចេញ​ពី​ស្លាក​​រថយន្ត​ពិសេស​នេះ​ នោះ​គឺ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​តួ​អក្សរ​ឡាតាំង​សម្រាប់​សម្គាល់​ ក្រៅ​អំពី​តួ​លេខ​។ ប្រជាជន​កម្ពុជា ដែល​កើត​នៅ​លើ​ទឹក​ដី​កម្ពុជា​នេះ មិនបាន​កើត​មក​ព្រម​ជាមួយ​តួ​អក្សរ​ (ឡាតាំង) ទាំង​២៦​តួ​នោះ​ទេ លើក​លែង​តែ​តួ​លេខ​ចំនួន​១០​តួ (​០-៩​) ដែល​គេ​បាន​ប្រើ​ប្រាស់​ជា​សាកល​សម្រាប់​សម្គាល់​នោះ​។ ប្រការ​នេះ វា​ទំនង​ជា​ខុស​ពី​ប្រភព​ដើម នៃ​ការ​បង្កើត​ស្លាក​រថយន្ត​ប្រភេទ​បែប​នេះ នៅ​ទឹក​ដី​ដែលគេ​កើតព្រម​ជាមួយ​តួ​អក្សរ​ទាំង​២៦​តួ​នេះ ហើយ​ដែល​ទំនង​ក្រសួង​បាន​យក​លំនាំ​តាម​នោះ​។ ការ​ដែល​គេ​ធ្វើ​ទៅ​កើត មិន​ចាំ​បាច់​យើង​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​តាម​នោះ​ទេ​។

ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ជា​តួ​អក្សរបរទេស​​នៅ​លើ​ស្លាក​រថយន្ត​សម្រាប់​​សម្គាល់​យាន​យន្ត​​នោះ វា​អាច​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ពិបាក​ក្នុង​ការ​ចាំ ជា​ពិសេស​ករណី​មាន​គ្រោះ​ថ្នាក់​ណា​មួយ​នៅលើ​ដង​ផ្លូវ ដោយ​អ្នក​ឃើញ​ហេតុ​ការណ៍​។ នេះ​យើង​សាក​ល្បង​ស្រមៃ​រូប​ភាព​ទៅ​មើល បើ​ហេតុការណ៍​បែប​នេះ​កើត​ឡើង​នៅ​តាម​ទី​ជន​បទ ហើយ​ដែល​អ្នក​ឃើញ​ហេតុការណ៍​ទាំង​នោះ មិន​ស្គាល់​តួ​អក្សរ​បរទេស​ដែល​ដាក់​សម្គាល់​រថយន្ត​នោះ​។ បច្ចុប្បន្ន​នេះ ការ​ប្រើប្រាស់​លេខ​តែ​៤​តួ​នៅ​លើ​ស្លាក​រថយន្ត ពេល​ខ្លះ​នៅ​ចាំ​មិន​បាន ចុះ​ទម្រាំ​ជា​តួ​អក្សរ​បរទេស​​ទៀត​ ហើយ​ដែល​មាន​រហូត​ដល់​ទី​៨-៩​តួ​អក្សរ​នោះ​។

ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ត្រឹម​តែ​ជា​​តួ​លេខ (​០-៩)​ «ពិសេស» សម្រាប់​ សម្គាល់​រថយន្ត​ «​ពិសេស​» ដែល​ជា​សមិទ្ធផល​នៃ​អភិជន​ទំនង​ជា​គ្រប់​គ្រាន់ហើយ ជា​ជាង​ការ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មាន​ជា​តួ​អក្សរ​ឡាតាំង​នៅ​លើ​ស្លាក​រថយន្ត​ពិសេស​នា​ពេល​នេះ​។

ប្រសិន​បើ​យើង​ក្រឡេក​មើល​ប្រទេស​ជិត​ខាង​កម្ពុជា​ទាំង​បី​វិញ (​ថៃ លាវ វៀតណាម​) ដូច​ជា​មិន​ទាន់​មាន​ប្រទេស​ណា​ដើរ​ដល់​ចំណុច​នេះ​ទេ​។ ប្រទេស​ខ្លះ​វិញ ​មាន​តែ​ដាក់​ជា​តួ​លេខ​នៃ​អក្ខរក្រម​ខ្លួន (​មិន​មែន​ឡាតាំង​) នៅ​លើ​ស្លាក​រថយន្ត​ផង​ តួ​យ៉ាង​ប្រទេស​ភូមា​ជា​ដើម​។ កម្ពុជា​មិន​គួរ​ចាំ​បាច់​ដើរ​លឿន​ដល់​ថ្នាក់​នេះ​ទេ​៕

តួ​យ៉ាង​ស្លាក​រថយន្ត​ពិសេស​ថ្មី​ដែល​ក្រសួង​នឹង​ដាក់​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ

Untitled-281738983_1302095979974739_6447754476991283200_o

ការ​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ នៅ​ប្រទេស​ថៃ និង​លាវ ដូច​ឬ​ខុស​គ្នា​? ថ្ងៃ​ព្រហស្បតិ៍ 2 ខែមករា 2020

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, ព្រះ​ធម៌, ภาษาไทย, ພາສາລາວ.
add a comment

នៅ​ឯ​នគរ​ថៃ​មាន​ទំនៀម​មួយ​ហៅ​ថា ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ ឬ สวดมนต์ข้ามปี​។ ពិធី​នេះ ប្រជាជន​ថៃ​ដែល​ជា​ពុទ្ធ​សាសនិក បាន​នាំ​គ្នា និង​ដោយ​មាន​ការ​ចាត់​រៀប​ចំ​ពី​សំណាក់​ព្រះ​សង្ឃ​នៅ​តាម​អារាម​នានា ធ្វើ​ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង ដែល​ជា​ធម្មតា​ធ្វើ​នៅ​ព្រលប់​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ខែ​ធ្នូ រហូត​ដល់​ឆ្លង​ចូល​ថ្ងៃ​ថ្មី (​ក្រោយ​ម៉ោង​១២​យប់​) ថ្ងៃ​ទី​១ ខែ​មករា ដែល​ជា​ឆ្នាំ​ថ្មី​រាប់​តាម​ប្រតិទិន​សាកល​នោះ​ឯង​​។ ទំនៀម​នៃ​ការ​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នេះ ប្រដូច​គ្នា​ទៅ​នឹង​ការ​រាប់​ថយ​ក្រោយ ឬ​ខោនត៍ ដោន របស់​យុវវ័យ ដែល​តែង​នាំ​គ្នា​ធ្វើ​យ៉ាង​អឹក​ធឹក​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ​ទូទាំង​សាកល​លោក​នោះ​ផង​ដែរ​។

ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​មាន​ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នេះ​នៅ​ប្រទេស​ថៃ?

ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៤១​មក ប្រទេស​ថៃ​បាន​ធ្វើ​ការ​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ព្រះ​ពុទ្ធ​សករាជ (​ព.ស.​) ជា​ផ្លូវ​ការ និង​បាន​កំណត់​រាប់​ឆ្នាំ​ថ្មី​តាម​បែប​សាកល គឺ​យក​ថ្ងៃ​ទី​១ ខែ​មករា ជា​ថ្ងៃ​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី គឺ​ការ​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ពុទ្ធ​សករាជ ដែល​ប្រទេស​ថៃ​ប្រើ​ប្រាស់​ជា​ផ្លូវ​ការ​នេះ​ឯង​។ ហេតុ​ដូច​នេះ ការ​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នេះ គេ​អាច​និយាយ​បាន​ថា (​សម្រាប់​ប្រទេស​ថៃ​) ជា​ការ​ឆ្លង​ឡើង​ឆ្នាំ​ពុទ្ធ​សករាជ ពោល​មិន​មែន​ឡើង​ឆ្នាំ​គ្រឹស្ត​សករាជ​ទេ តែ​គ្រាន់​តែ​ចំ​ថ្ងៃ​គ្នា​ប៉ុណ្ណោះ​។

ហេតុ​ផល​ឯ​ទៀត ទំនង​ជា​ការ​បង្វែ​ការ​ចាប់​អារម្មណ៍​របស់​យុវជន​ថៃ ដែល​តែង​នាំ​គ្នា​ធ្វើ​ពិធី​ឆ្លង​ឆ្នាំ​រាប់​ថយ​ក្រោយ ដោយ​ឈ្លក់​នឹង​អបាយ​មុខ​នោះ ងាក​មក​ចូល​វត្ត​សូត្រ​ធម៌​តាម​វិធី​ពុទ្ធ​សាសនិក ក្នុង​ការ​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នេះ​ផង​ដែរ​។

ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នៅ​នគរ​លាវ

ដូច​គ្នា​នឹង​ខ្មែរ​ដែរ នគរ​លាវ មិន​មាន​ពិធី​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១ ខែ​មករា ដូច​នៅ​ប្រទេស​ថៃ​ទេ​ ពោល​គឺ​នៅ​ខែ​មេសា ឯ​ណុះ​។ ទោះ​បី​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក្ដី​រយៈ​ពេល​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​នេះ នៅ​ប្រទេស​លាវ ក៏​ឃើញ​មាន​ចាត់​ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​នៅ​យប់​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ខែ​ធ្នូ នេះ​ដែរ បើ​ទោះ​បី​ជា​មិន​មែន​ជា​ការ​ឆ្លង​ឡើង​ពុទ្ធ​សករាជ​ដូច​នៅ​ប្រទេស​ថៃ​ក៏​ដោយ​ចុះ​។ ប្រការ​នេះ​ហាក់​បី​ដូច​ជា​ចំឡែក​ម្យ៉ាង​ដែរ ខុស​ពី​ករណី​នៅ​ប្រទេស​ថៃ ដែល​គេ​សន្មត​កំណត់​ប្ដូរ​ពុទ្ធ​សករាជ​ថ្មី ស្រប​គ្នា​នឹង​ឆ្នាំ​សាកល​នោះ​។

ការ​ប្រជុំ​មូល​មីរ​គ្នា​រវាង​ប្រជាជន​ពុទ្ធសាសនិក​ដើម្បី​រៀន​សូត្រ​ព្រះ​ធម៌​អាច​ធ្វើ​ឡើង​បាន​គ្រប់​កាល​វេលា ដែល​ទំនង​មិន​ជា​ការ​ខុស​ឆ្គង​ដោយ​ប្រការ​ណា​មួយ​ឡើយ​ ក៏​ប៉ុន្តែ​ការ​​ដែល​ប្រើ​ពាក្យ​ «​សូត្រមន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​» របស់​ពុទ្ធ​សាសនិក​លាវ នា​ឱកាស​នេះ ទំនង​ជា​ពាក្យ​ដែល​ប្រើ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​តាម​កាល​វេលា​៕

สวดมนต์ពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​របស់​ពុទ្ធសាសនិក​ថៃនា​ពេល​កន្លង​មក10390498_1732090783695434_5410700555209485162_nពិធី​សូត្រ​មន្ត​ឆ្លង​ឆ្នាំ​របស់​ពុទ្ធសាសនិក​លាវ​នា​ពេល​កន្លង​មក

បញ្ហា​ចរាចរណ៍​នៅ​ច្បារ​អំពៅ ថ្ងៃសុក្រ 11 ខែតុលា 2019

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, អំពីស្រុកខ្មែរ.
1 comment so far

សម្រាប់​បុគ្គល​ណា​ដែល​រស់​នៅ​ច្បារ​អំពៅ​ពិត​ជា​យល់ ពិត​ជា​ជ្រាប អំពី​ស្ថានការណ៍​ចរាចរណ៍​នៅ​ទី​នេះ​។ បញ្ហា​ចរាចរណ៍​ដែល​មួយ​ថ្ងៃ​ៗ​ហាក់​មិន​មាន​ភាព​ធូរ​ស្រាល​សោះ​ឡើយ​។ ជា​ការ​ពិត​កំណើន​ប្រជាជន​នៅ​ម្ដុំ​​ខាង​កើត​នៃ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​នេះ​ពិត​ជា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្ថានភាព​ចរាចរណ៍​កាន់​តែ​អាក្រក់ បើ​ទោះ​បី​ជា​មាន​វិធានការណ៍​មួយ​ចំនួន​ពី​រដ្ឋ ដូច​ជា​ការ​កែ​លម្អ​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​មួយ ការ​សាង​សង់​ស្ពាន​ព្រះ​មុនីវង្ស​ថ្មី និង​ការ​សាង​ស្ពាន​អាកាស​ក្បាល​ថ្នល់​​…​។ល។ ក្ដី​។

បញ្ហា​ចរាចរណ៍​ដ៏​អាក្រក់​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ខាត​ពេល​វេលា​ ក៏​ដូច​ជា​ការខ្ជះ​ខ្ជាយ​នូវ​សេដ្ឋកិច្ច​ជា​ដើម​​។ បច្ចុប្បន្ន​នេះ សម្រាប់​រយៈ​ពេល​១​គីឡូម៉ែត្រ ពី​ខាង​មុខ​បុរី​ប៉េង ហួត បឹង​ស្នោរ រហូត​ទម្រាំ​ឆ្លង​ស្ពាន​ព្រះ​មុនីវង្ស​ចាស់​រួច ត្រូវ​ចំណាយ​ពេល​ប្រមាណ​៤៥​នាទី ទៅ​ដល់​១​ម៉ោង ឬ​ថ្ងៃ​ខ្លះ​លើស​ពី​នេះ​។ តើ​អ្វី​ជា​ដំណោះស្រាយ​ពិត​ប្រាកដ សម្រាប់​អ្នក​ច្បារ​អំពៅ​?

បច្ចុប្បន្ន​នេះ​យើង​ឃើញ​មាន​ការ​ដ្ឋាន​សាង​សង់​ស្ពាន​អាកាស​បន្ថែម​នៅ​ត្រង់​ចំណុច​ក្បាល​ថ្នល់​ត្រើយ​ខាង​លិច​នៃ​ច្បារ​អំពៅ​ទៅ​ហើយ ហើយ​ដែល​ត្រូវ​បាន​អះ​អាង​ថា​ជា​ការ​សម្រួល​ចរាចរណ៍​នៅ​ម្ដុំ​នេះ និង​នៅ​ច្បារ​អំពៅ​។ ជា​​ការ​ពិត​អ្នក​នៅ​ច្បារ​អំពៅ ឬ​ត្រើយ​ខាង​កើត​នៃ​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ទំនង​មិន​បាន​ប្រយោជន៍​ពី​ស្អាន​អាកាស​បន្ថែម​នេះ​ទេ​។ ដូច​យើង​ដឹង​ស្រាប់ អ្នក​នៅ​ត្រើយ​ខាង​កើត​នេះ ប្រសិន​បើ​ចង់​ចូល​ភ្នំពេញ គឺ​មាន​ច្រក​តែ​មួយ​គត់ គឺ​ស្ពាន​ព្រះ​មុនីវង្ស ចាស់​នេះ​ឯង​។

បច្ចុប្បន្ន​នេះ ស្ថានភាព​អ្នក​ធ្វើ​ដំណើរ​​មក​ពី​គ្រប់​ទី​ប្រជុំ ដូច​ជា​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​មួយ ផ្លូវ​​លេខ​៣៦៩ ពី​ច្រាំង​បាក់ និង​ពី​ព្រែក​ប្រា ព្រម​ទាំង​ផ្លូវ​តូច​ៗ​ជា​ច្រើន​ទៀត​បុក​ចូលផ្លូវ​ជាតិលេខ​មួយ ដើម្បី​បាន​ឆ្លង​ស្ពាន ដែល​សណ្ឋាន​នឹង​ក​ដប ជា​ហេតុ​បណ្ដាល​ឲ្យ​មាន​ការ​ជាប់​កក​ស្ទះ​​រាប់​គីឡូម៉ែត្រ ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​។

ដំណោះ​ស្រាយ​ពិត​ប្រាកដ​​សម្រាប់​ប្រជាជន​ត្រើយ​ខាង​កើត​នេះ ទំនង​គ្មាន​អ្វី​ក្រៅ​ពីការសាង​សង់​ស្ពាន​បន្ថែម​ទៀត ដើម្បី​បញ្ជៀសបញ្ហា​ក​ដប ដែល​មាន​តែ​មួយ​ច្រក​ដូច​បច្ចុប្បន្ន​នេះ យ៉ាង​ហោច​ណាស់​ក៏​ពីរ​ស្ពាន​ដែរ ដូច​ជា​នៅ​ម្ដុំ​ព្រែក​ប្រា និង​ម្ដុំកោះ​នរា​ឆ្លង​ទៅ​កោះ​ពេជ្រ​…​ជា​ដើម​។ ដើម្បី​ជួយ​សម្រួល និង​បំបែក​ចំណែក​នៃចរាចរណ៍​។ សង្ឃឹម​ថា នៅ​ថ្ងៃ​អនាគត (​ឆាប់​ៗ​) ចរាចរណ៍​អ្នក​ត្រើយ​ខាង​កើត​មួយ​នេះ នឹង​មាន​ភាព​ប្រសើរ​ឡើង​ ជាង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​៕

thumbnail_20191007_074652ការ​កក​ស្ទះ​ចរាចរណ៍​នៅ​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​១​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន
thumbnail_20191007_080513ការ​កក​ស្ទះ​ចរាចរណ៍​នៅ​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​១​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន

វិវាទ «​ពិស​ស្នេហ៍» ពីរ​នគរ ថ្ងៃអង្គារ 8 ខែតុលា 2019

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, អំពីស្រុកខ្មែរ, ภาษาไทย.
3 comments

ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​កន្លង​មក​នេះ​មាន​ការ​ផ្ទុះ​សង្គ្រាម​ក្ដារ​ចុច​ជា​ថ្មី​ម្ដង​ទៀត​រវាង​អ្នក​លេង​បណ្ដាញ​សង្គម​នៅ​ប្រទេស​ថៃ និង​នៅ​កម្ពុជា​។ វិវាទ​មិន​ចប់​មិន​ហើយ នោះ​គឺ​វិវាទ «​វប្បធម៌​»​។ ការ​ផ្ទុះ​ឡើង​ជា​ថ្មី​ម្ដង​ទៀត នូវ «​វិវាទ​» ដណ្ដើម​វប្បធម៌​នេះ បាន​កើត​មាន​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​ស្ថានីយ​ទូរទស្សន៍​កង​យុទ្ធពល​ខេមរភូមិន្ទ (​ប៉ុស្តិ៍​លេខ​៥​) បាន​ចាក់​ផ្សាយ​នូវ​កម្រង​រឿង​ភាគ​ទើប​ផលិត​ថ្មី ដែល​គេ (​ថៃ​) អះ​អាង​ថា​បាន​ចម្លង​ទាំង​ស្រុងចេញ​ពី​រឿង​ភាគ​ដ៏​ល្បី​មួយ​របស់​ថៃ ដែល​បាន​ចាក់​បញ្ចាំង​នា​ពេល​កន្លង​ទៅ ឈ្មោះ​ថា «​พิษสวาท»​។

អ្នក​លេង​បណ្ដាញ​សង្គម ព្រម​ទាំង​សារព័ត៌មាន​ថៃមួយ​ចំនួន​ផង បាន​ធ្វើ​ការ​វិភាគ ព្រម​ទាំង​ថត​យក​រូបភាព​លម្អិត​ឈុត​ឆាក​មួយ​ៗ ក្នុង​បំណង​ប្រៀប​ធៀប​​ការ​លួច​ចម្លង​ទាំង​ស្រុង​របស់​ផលិត​ករ «​ខ្មែរ​» ដែល​ផលិត​រឿង «​ពិស​ស្នេហ៍​» និង​រឿង «​พิษสวาท» របស់​ថៃ​នោះ​។ ការ​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ផ្ទុះ​កំហឹង​ពី​អ្នក​ទាំង​នោះ​ (​ថៃ​) អំពី​ការ​លួច​ចម្លង «​វប្បធម៌​» ថៃ​ម្ដង​ហើយ​ម្ដង​ទៀត ដោយ​ឥត​អៀន​ខ្មាស​របស់​ជន​ជាតិ​ខ្មែរ ព្រម​ជាមួយ​ពាក្យ​ប្រទេច​ផ្ដាសា​​ជា​ច្រើន​ផង​។

ដោយ​ឡែក​ ចំពោះ​អ្នក​លេង​បណ្ដាញ​សង្គម​ខ្មែរ​ឯណេះ​វិញ​ក៏​ហាក់​ដូច​ជា​មិន​ពេញ​ចិត្ត​ចំពោះ​រឿង​ភាគ (​ពិស​ស្នេហ៍​) នេះ​ដែរ ដោយ​នាំ​គ្នា​យល់​ស្រប​ថា ពិត​ជា​បាន​ចម្លង​ចេញ​ពី​រឿង «​พิษสวาท»​ របស់​ថៃ​មែន ហើយ​ថែម​ទាំង​បាន​បន្ទោស​ដល់​អ្នក​ផលិត​ថា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​អាប់​ឱន​ដល់​កិត្តិយស​ជាតិ និង​ជំរុញ​ឲ្យ​ថៃ​ធ្វើ​ការ​ប្ដឹង​ផង​។

ទោះ​បី​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក្ដី ប្រសិន​បើ​យើង​ពិនិត្យ​មើល​​ការគ្រប់​គ្រង​របស់​ស្ថានីយ​ទូរទស្សន៍​មួយ​នេះក៏​ដូច​ជា​អ្នកផលិត​រឿង​ភាគ​មួយ​នេះ (ពិស​ស្នេហ៍​) ទាំង​អ្នក​ដឹក​នាំ​រឿង​សម្ដែង​, អ្នក​ថត​, អ្នកបច្ចេក​ទេស​ភ្លើង​…។ល។ គឺ​សុទ្ធ​សឹង​តែ​មាន​ចំណែក​រួម​របស់​ជន​ជាតិ​ថៃ​ (​ខ្លួន​ឯង​) ទាំង​អស់​។ ហេតុ​ដូច​នេះ ប្រសិន​បើ​ចង់ដឹង​ថា រឿង​ពិស​ស្នេហ៍​ បាន​ទិញ​សិទ្ធិ ឬ​បាន​ចម្លង​ចេញ​ពី​រឿង «​พิษสวาท» របស់​ថៃ​មែន​ឬ​យ៉ាង​ណាឬក្នុង​ហេតុ​ផល​អ្វី​ឲ្យ​ប្រាកដ​នោះ មាន​តែ​ពួកគាត់​ទេ​ដែល​អាច​ផ្ដល់​ចម្លើយ​​ដល់​សាធារណ​ជន​ទូទៅ ទាំង​ខ្មែរ ទាំង​ថៃ​បាន​។ វា​ប្រហែល​ជា​មិនយុត្តិធម៌​ទេ ដែល​ចុង​ក្រោយ​ថៃ​ចម្លង​ថៃ បែ​កំហុស​ធ្លាក់​មក​លើ​ខ្មែរ​នោះ​។

ទោះ​ក្នុង​ហេតុ​ផល​យ៉ាង​ណា ហេតុ​អ្វី​បានជា​សង្គម​ថៃ​មិន​គួរ​ជ្រួល​ច្របល់​ក្នុង​រឿង​នេះ​?

នរណា​ៗ​ក៏​ដឹង​ហើយ ដោយ​ឥត​ប្រកែក​បាន ថា​សង្គម​ខ្មែរ​បាន​ទទួល​ឥទ្ធិពល​ទាំង​ស្រុង​ពី​វប្បធម៌​ថៃ​។ រាប់​តាំង​ពី​ការ​ដេក​ ដើរ ឈរ អង្គុយ ស៊ី​ ចុក បុក ទំពារ ប្រជាជន​ខ្មែរ​បាន​ទទួល​ឆ្លង​ពី​ប្រជាជន​ថៃ គ្រប់​ស្រទាប់​វណ្ណៈ ទាំង​អ្នក​ក្រុង ទាំង​អ្នក​ស្រែ​។ ហេតុ​ដូច​នេះ ប្រជាជន​ថៃ​គួរ​តែ​មាន​មោទនភាព​ចំពោះភាព​ទាក់​ទាញ​នៃ​វប្បធម៌​របស់​ខ្លួន​។

អរិភាព​នៃ​ប្រជាជន​ទាំង​ពីរ និង​ការ​ខឹង​សម្បារ​របស់​ជន​ជាតិ​ថៃ​ក្នុង​រឿង​នេះ មាន​មិន​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ចំណេញ​ដល់​ប្រជាជន និង​ប្រទេស​ថៃ​ទេ តែ​វា​ត្រឹម​បាន​​​ភាព​ផ្ទុយពី​នេះ​ទៅ​វិញ​។ យើង​នៅ​ចាំ​បាន​ រឿង​រ៉ាវ​ផ្ទុះ​ការ​តវ៉ា និង​ឈាន​ទៅ​ដល់​ការ​ដុត​ស្ថានទូត​ថៃ​នា​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ម្ដង​ហើយ​ ហើយ​ដោយ​ក្រោយ​មក​បណ្ដា​រឿងភាគ​ថៃ ត្រូវ​បាន​អវត្តមាន​ពី​កញ្ចក់​ទូរទស្សន៍​ខ្មែរ​អស់ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ បូក​រួម​ទាំង​ផល​ប្រយោជន៍​ផ្សេង​ទៀតរបស់​ថៃ ត្រូវ​បាន​រសាត់ចេញ​ពី​កម្ពុជា​ផង ដែល​ទាំង​នេះ​ «អ្នក​ខាត» ​គឺ​ពិត​ណាស់​គឺ​ភាគី​ថៃ​។

រឿង​រ៉ាវ​ការ​ឆ្លង​វប្បធម៌​របស់​ខ្មែរ និង​ថៃ​នេះ គឺ​ជា​រឿង​​ពុក​ស្រួយ ដែល​តម្រូវឲ្យ​មាន​ការ​លូក​ដៃ​ដោយ​ភាព​ប្រយ័ត្នប្រយែង​ខ្ពស់​។ ប្រជាជន​ថៃ​គួរតែ​គិតក្នុង​ន័យវិជ្ជមាន​ទៅ​វិញ​ថា ការ​ដែលជន​ជាតិ​ខ្មែរ​ខិត​ខំ​ធ្វើ​ត្រាប់​តាម ឬ​ចម្លង​ពី​អ្វី​ៗ​ជា​របស់​ថៃ​នោះ គឺ​ជា​ការ​សម្ដែង​ឲ្យ​ឃើញ​ពី​ភាព​អស្ចារ្យ​នៃរបស់​ខ្លួន (​ថៃ​) ដែល​មាន​ឥទ្ធិពល​ធ្វើ​ឲ្យ​ជន​ជាតិ​ដទៃ​ចង់​ធ្វើ​តាម ចង់​បាន ចង់…​។ល។ ហើយ​ដែល​ការ​ពិត​ពួក​គេ​ពិតជា​មិនអាច​យក​បាន​នូវ​អ្វី​ដែល​ជា​ចំណង់​នោះ​ទេ​។ របស់​ថៃ​នៅ​តែ​ជា​របស់​ថៃ​​។

សរុប​សេចក្ដី​មក រឿង​រ៉ាវ «​ពិស​ស្នេហ៍​» នា​ពេល​នេះ​វា​អាច​បង្ក​ទៅ​​ជា​អរិភាព​ផ្នែក «​វប្បធម៌​» និង «​ប្រជាជាតិ​» នៃ​ប្រជាជន​ទាំង​ពីរ​បាន (​ថៃ​ និង​ខ្មែរ​) ប្រសិន​បើ​មិនមានការ​បកស្រាយ​ឲ្យ​បានច្បាស់​លាស់​ពី​សំណាក់​​ក្រុម​អ្នក​ផលិតនោះ​។ ទាំង​ប្រជាជន​ខ្មែរ ទាំង​ប្រជាជន​ថៃ ចង់​ដឹង​ពី​ហេតុផល​ពិត​ប្រាកដ​នៃ​ការ​ផលិតរឿង​នេះ​ឡើង ព្រម​ទាំង​ឈុត​ឆាក ដែល​ដូច​គ្នាទាំង​ស្រុង ឬ​ដែល​គេ​ហៅ​ថា​ចម្លង​នោះ ថា​តើ​ពិត​ជា​បាន​ទិញ​សិទ្ធិ​ ឬ​ពិត​ជា​បាន​ចម្លង​ទាំង​ស្រុងប្រាកដ​មែន​។ ពួក​គេ (​អ្នក​ផលិត​) គួរ​តែ​ហ៊ាន​ទទួល​ស្គាល់​ការ​ពិត​។

ចំពោះ​អ្នក​លេង​បណ្ដាញ​សង្គម​ថៃ គួរតែ​សិក្សា​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់លាស់​ពី​ដំណើរ​ដើម​ទង​នៃ​ការ​ផលិត​រឿង (​ពិស​ស្នេហ៍​) នេះ ដោយ​មិន​គួរ​ច្រឡោតតោតតូង និង​រាល​ដាល​ដល់​រឿង​ដទៃ​ទៀត ដែល​ចុង​ក្រោយ​ធ្វើ​ឲ្យ​គេ (​ថៃ​) ទេ ដែល​ជា​អ្នក​ខាត​ក្នុង​រឿង​នេះ​នោះ​។ ចំពោះ​អ្នក​លេង​បណ្ដាញ​សង្គម​ខ្មែរ​វិញ ក៏​គួរ​សិក្សា​ស្វែង​យល់​ដូច​គ្នា​ និង​រៀន​ទទួល​ស្គាល់​តថភាព​របស់​សង្គម​ខ្លួន​។ សិល្បករខ្មែរ ទាំង​អ្នក​ផលិត​ចម្រៀង អ្នក​ផលិត​ភាព​យន្ត វិចិត្រករ​​….។ល។ គួរ​តែ​ងាក​មក​ធ្វើ​អ្វីជា​របស់ខ្លួន​ឲ្យ​បាន​ច្រើន​ឡើង ចៀសវាង​ទៅចម្លង​គេ​ហើយ ដល់​គេ​ជេរ​បែរ​ជា​ខឹង​គេ​ទៅ​វិញ​នោះ​៕

ព្រាប​ «​លុក​លុយ​» ថ្ងៃចន្ទ 15 ខែកក្កដា 2019

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, ពីនេះពីនោះ.
3 comments

បញ្ហា​សត្វ​ព្រាប​នៅ​មុខ​វាំង និង​បរិវេណ​ជិត​ខាង​មើល​ទៅ​ទំនង​ជា​មិន​មានខាង​ណា​មួយ​មាន​ចំណាត់​ការ​ទេ​មើល​ទៅ​។ អស់​រយៈ​ពេល​៦​-៧​ឆ្នាំ​មក​ហើយ កំណើន​សត្វ​ព្រាប​នៅ​ទី​នោះ​កាន់​តែ​មាន​ការ​កើន​ឡើង មើល​ទៅ​គួរ​ឲ្យ​គគ្រិច រញ៉េ​រញ៉ៃ និង​ឥតសណ្ដាប់​ធ្នាប់​។ កាល​ពី​សប្ដាហ៍​កន្លង​ទៅ​នេះ ស្រែ​ខ្មុក​បាន​មាន​ពេល​​ទៅ​ទស្សនា​សារមន្ទីរជាតិ ក៏​ឃើញ​មាន​ហ្វូងសត្វ​នេះ (​ព្រាប​) ទាំង​ហ្វូង​ៗ​ហើរ​ចូល​ខាង​ក្នុង​អាគារ និង​ឯ​ទៀត នាំ​គ្នា​ធ្វើ​សំបុក ជុះ​អាចម៍ នៅ​តាម​ដំបូល​អាគារ មើល​ទៅ​គួរ​ឲ្យ​សង្រេក​។

ដំបូង​អាគារ​នៃ​សារមន្ទីរ​ស្ទើរ​តែ​ទាំង​អស់ ព្រមទាំង​តាម​ជញ្ជាំង​ផង មាន​ដិត​ដាម​ទៅ​ដោយ​ស្នាម​អាចម៍​នៃ​សត្វ​ព្រាប​ទាំង​នេះ ដែល​មើល​ទៅ​គួរ​ឲ្យ​រខេក​រខាក និង​ទើស​ភ្នែក​នៃ​អ្នក​មក​ទស្សនា​សារមន្ទីរជាតិ​ជា​អនេក។

ភាព​ក្រខ្វក់​មិន​មែន​ជា​វិបាក​តែ​ម្យ៉ាង​នៃ​សត្វ​ព្រាប​ទាំង​នោះ​ចំពោះ​បរិវេណ និង​អាគារ​នោះទេ តែ​វា​​នឹង​បង្ក​ឲ្យ​អន្តរាយ​ដល់​សំណង់​អាគារ​ទាំង​មូល​នា​ពេល​ខាង​មុខ​ផង។ យើង​នៅ​ចាំ​បាន​ថា កំណ​កំណើត​នៃ​សត្វ​ព្រាប​ទាំង​នោះ ដំបូង​ឡើយ​ចេញ​​មក​អំពី​សត្វ​ព្រាប​នៅ​ខាង​មុខ​នៃ​មហាប្រាសាទចន្ទច្ឆាយា ដែល​មាន​អ្នក​ទេសចរណ៍​ឲ្យ​ចំណី និង​អ្នកលក់​ចំណី​ព្រាប​មួយ​ចំនួន ដែល​មិន​បាន​គិតពី​ផល​វិបាក​នៃ​ទង្វើ​របស់​ពួកគាត់​។ បន្តិច​ម្ដង​ៗ សត្វ​ព្រាប​ទាំង​នោះ​បាន​បង្ក​កូន​ចៅ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​បរិមាណ​ច្រើន​អនេក ដូច​ដែល​យើង​ឃើញ​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​។

បច្ចុប្បន្ន​នេះ​មហាប្រាសាទចន្ទច្ឆាយា កំពុង​ស្ថិត​ក្នុង​ការ​ស្ដារ​និង​ជួស​ជុល​ឡើងវិញ ដែល​ហេតុ​ផល​មួយ​ទំនង​កើត​ឡើង​ចេញ​ពី​បញ្ហា​សត្វ​ព្រាបនេះ​ផង​ដែរ​។ ដរាប​ណា​សត្វ​ព្រាបទាំង​នោះ​មិន​ត្រូវ​បាន​នាំ​ចេញ​ពីខាង​មុខព្រះ​បរម​រាជ​វាំង​ទេ នា​ពេល​ខាងមុន​ដ៏​ខ្លី​នេះ បញ្ហា​សត្វ​ព្រាប​នេះ នឹង​បង្ក​ផល​លំបាក​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ឡើង​ៗចំពោះ​អាគារ​បរិវេណ​ជុំ​វិញ តួ​យ៉ាង​ដូច​សារមន្ទីរ​ជាតិ​នា​ថ្ងៃ​នេះ​ជា​គំរូ​៕

thumbnail_20190707_103005thumbnail_20190707_103013thumbnail_20190707_103016

_____________________________________________
អានផងដែរ៖
១. បញ្ហាសត្វព្រាបនៅមុខវាំង
២. ចំណាត់ការសត្វព្រាបមុខវាំង

ម៉ូដែល​នយោបាយ​ថៃ​ជា​សញ្ញាណ​គ្រោះ​ថ្នាក់​មួយ​សម្រាប់​ប្រជាធិបតេយ្យ​តំបន់ ថ្ងៃចន្ទ 10 ខែមិថុនា 2019

Posted by សុភ័ក្ត្រ in បរិយាយ​ថ្ងៃ​នេះ, ภาษาไทย.
2 comments

កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៥ ខែ​មិថុនា កន្លង​មក​នេះ ប្រទេស​ថៃ​រើស​បាន​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ថ្មី​មួយ ដែល​ជា​បេក្ខជន​ក្រៅ​សង្វៀន ឬ​បេក្ខ​ជន​ដែល​មិន​បាន​ចូល​រួម​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ជា​តំណាង​រាស្ត្រ​។ ការ​ទទួល​បាន​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ដែល​មិន​មែន​ជា​តំណាង​រាស្ត្រ​ប្រសូត​ចេញ​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ទូទៅ​នេះ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្រទាប់​សង្គម​ថៃ ក៏​ដូច​ជា​ពិភព​លោក​មាន​ការ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​មិន​ច្រើន​ក៏​តិច​ដែរ​ពី​វិវត្ត​នៃ​នយោបាយ​ប្រទេស​ថៃ ក្នុង​រយៈ​ពេល​១​ទសវត្សរ៍​ចុង​ក្រោយ​នេះ​។ មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ វា​ត្រូវ​បាន​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​ជា​ការ​ដើរ​ថយ​ក្រោយ​ផ្នែក​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ ដែល​ប្រទេស​នេះ (​ថៃ​) ធ្លាប់​បាន​ប្រកាន់​យក​តាំង​ពី​ការ​ផ្លាស់​ប្ដូរ​របប​រាជានិយម​ផ្ដាច់​ការ នា​ទសវត្សរ៍​១៩៣០​មក​។

ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៣២​មក ប្រទេស​ថៃ​បាន​ឆ្លង​កាត់​ការ​ធ្វើ​រដ្ឋ​ប្រហារ​ពី​សំណាក់​មេ​ដឹក​នាំ​យោធា​ប្រមាណ​២០​ដង រាប់​ថា​ជា​ប្រទេស​ដែល​មាន​រដ្ឋ​ប្រហារ​ច្រើន​ជាង​គេ​បំផុត​នៅ​ក្នុង​តំបន់​។ រដ្ឋប្រហារ​​ចុង​ក្រោយ​បំផុត​ដែល​ប្រទេស​នេះ​មាន​គឺ​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១៤ ដែល​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​លោក ប្រយុទ្ធ ចន្ទ្រអូជា បាន​ឡើង​កាន់​តំណែង​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី និង​បន្ត​​ត្រូវ​បាន​ជ្រើស​រើស​ឲ្យ​កាន់​តំណែង​សម្រាប់​អណត្តិ​៤​ឆ្នាំ​បន្ត​ទៀត បើ​ទោះ​បី​លោក​មិន​បាន​ចូល​ខ្លួន​ប្រឡូក​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត ដែល​គូស​វាស​ដោយ​របប​យោធា (​របស់​លោក​) កាល​ពី​ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០១៩ កន្លង​មក​នេះ​ក្ដី​។

នៅ​ក្រោយ​​រដ្ឋប្រហារ​​​ឆ្នាំ​២០១៤ របប​យោធា​បាន​គូស​វាយ​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​ថ្មី​មួយ​របស់​ប្រទេស​នេះ ដែល​រាប់​ថា​ជា​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​មាន​បញ្ហា​ធំ​បំផុត​មួយ​ចំពោះ​​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិតេយ្យ បើ​ទោះ​បី​ជា​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​នេះ​ទទួល​បាន​ការ​គាំទ្រ​ពី​ការ​ធ្វើ​ប្រជា​មតិ​របស់​ប្រជា​ជន​ថៃ​ក៏​ដោយ​ចុះ​។ ការ​បើក​ផ្លូវ​ឲ្យ​មាន​តំណែង «​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​» មក​ពី​បេក្ខ​ជន​ខាង​ក្រៅ ដែល​មិន​មែន​ជា​តំណាង​រាស្ត្រ និង​ការ​ផ្ដល់​សិទ្ធិ​ឲ្យ​ព្រឹទ្ធ​សមាជិក ដែល​​មិន​មែន​កើត​ចេញ​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ពី​ប្រជាជន​ ក្នុង​ការ​ជ្រើស​រើស​បេក្ខជន​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី គឺ​សុទ្ធ​សឹង​ជា​​ដំណើរ​ផ្ទុយ​នឹង​គន្លង​ប្រជាធិបេតយ្យ​ទូទៅ​ ដែល​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​​ពួក​គេ​មាន​សិទ្ធិ​ទទួល​បាន​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ពី​តំណាង​របស់​ពួក​គេ ដែល​មាន​ឈ្មោះ​ថា «​តំណាង​រាស្ត្រ​» នោះ​ឯង​។

​​រដ្ឋប្រហារ​​​ឆ្នាំ​២០១៤ ដែល​កាល​ណុះ​ដោយ​ក្នុង​មូលហេតុ​ «​ផ្សះ​ផ្សារ​» ជាតិ​នោះ ប្រទេស​ថៃ​បច្ចុប្បន្ន​មិន​​ទទួល​បាន​​រួប​រួម​សាមគ្គី​គ្នា ដូច​តាម​អ្វី​ដែល​ជា​ហេតុ​ផល​នៃ​រដ្ឋ​ប្រហារ​នោះ​ទេ​។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ សង្គម​ថៃ​បច្ចុប្បន្ន​បាន​នឹង​កំពុង​បន្ត​ការ​បែក​បាក់​ ហួង​ហែង និង​សង្គ្រាម​វណ្ណៈ ព្រម​ទាំង​ការ​ដណ្ដើម​អំណាច កាន់​តែ​ធំ​​ទៅ​ៗ បើ​ទោះ​បី​ជា​មិន​មាន​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ជា​សាធារណៈ (​ក៏​ដោយ​សារ​​ហាម​ប្រាម​តឹង​រឹង​ពី​របប​យោធា​) ឬ​ការ​បែក​ចែក​ពណ៌​រវាង​លឿង​-​ក្រហម​ក្ដី តែ​ធាតុ​ពិត​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម និង​ការ​បែង​ចែក​ពណ៌​ទាំង​នោះ កំពុង​មាន​នៅ​ឡើយ​នៅ​ខាង​ក្នុង​នៃ​ជន​ជាតិ​ថៃ ហើយ​វា​កំពុង​រង់​ចាំ​ផ្ទុះ​នៅ​ពេល​ណា​មួយ​មិន​ខាន​។

លោក​ប្រយុទ្ធ ចន្ទ្រអូជា ដែល​កាល​ណុះ​បាន​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា​ជា​អ្នក​មក​បំបែក​អង្គ​ហេតុ​បែក​បាក់ តែ​រយៈ​ពេល​នៃ​ការ​កាន់​តំណែង​របស់​លោក​​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​លោក​ជា​អង្គ​ហេតុ​នៃ​ការ​បែន​បាក់​ទៅ​វិញ​។ ការ​នេះ​បញ្ជាក់​យ៉ាង​ច្បាស់​ដោយ​ឥត​ប្រកែក​កាន់ ក្នុង​រយៈ​ពេល​ការ​បោះ​ឆ្នោត​​ទូទៅ និង​ការ​រើស​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​នា​ពេល​កន្លង​មក​ដែល​ប្រជាជន​ថៃ​បាន​ស្ថិត​ក្នុង​ជម្រើស​មួយ គឺ ១​. លោក​ប្រយុទ្ធ ចន្ទ្រអូជា ដែល​គេ​ប្រដូច​ជា​របប​ផ្ដាច់​ការ ឬ ២​. មិន​មែន​លោក​ប្រយុទ្ធ ចន្ទ្រអូជា​។

ប្រទេស​ថៃ​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​កំពុង​ស្ថិត​ក្នុង​ភាព​មិន​ប្រាកដ​ប្រជា ភាព​រញ៉េ​រញ៉ៃ ពី​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់ និង​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ច្បាប់​ដើម្បី​យក​ប្រៀប​លើ​គូ​បដិបក្ខ​។ ភាព​មិន​ច្បាស់​លាស់ ក្នុង​ការ​កំណត់​ចំនួន​អាសនៈ​ក្រោយ​ការ​បោះ​ឆ្នោត ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ក្នុង​ការ​ប្ដឹង​ផ្ដល់ ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ស្ថាប័ន​ព្រះ​មហា​ក្សត្រិយ៍​​​នៅ​ក្នុង​នយោបាយ​…​។ល។ និង​។ល។ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​សង្គម​នេះ​មាន​ភាព​​រញ៉េ​រញ៉ៃ និង​រហូត​ដល់​ទៅ​អសីលធម៌ កើត​ចេញ​ពី​អ្នក​នយោបាយ​ជាន់​ខ្ពស់ និង​តំណាង​រាស្ត្រ ដែល​​សំដៅ​យក​ឈ្នះ​លើ​ភាគី​ម្ខាង​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​។

ចំណុច​អវិជ្ជមាន និង​ម៉ូដែល​​នយោបាយ​របស់​ប្រទេស​ថៃ​ដែល​កំពុង​កើត​មាន​ឡើង​នា​ពេល​នេះ កំពុង​ត្រូវ​បាន​គេ​មើល​ឃើញ​ថា ជា​សញ្ញាណ​គ្រោះ​ថ្នាក់​មួយ​សម្រាប់​តំបន់ ជា​ពិសេស​សម្រាប់​ប្រទេស​ដែល​នៅ​ទន់​ខ្សោយ​ក្នុង​ការ​អនុវត្ត​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​។ កន្លង​មក ប្រទេស​ជា​ច្រើ​ន​នៅ​ក្នុង​តំបន់ តែង​តែ​យក​គំរូ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក គំរូ​ដែល​មិន​មែន​ជា​ភាព​វិជ្ជមាន តែ​ជា​គំរូ​អវិជ្ជមាន ក្នុង​ការ​គ្រប់​គ្រង និង​យក​ប្រៀប​លើ​គូ​ប្រជែង​របស់​ខ្លួន នៅ​តាម​ប្រទេស​រៀង​ៗ​ខ្លួន​។ ប្រសិន​បើ​ស្ថានការណ៍​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ថៃ​មិន​បាន​ធូរ​ស្រាល​នោះ​ទេ វា​ពិបាក​និង​មើល​ឃើញ​ពី​ភាព​ជោគ​ជ័យ​នៃ​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​នេះ​ណាស់​៕

%d bloggers like this: